
7207444636
“Driven to End Malaria: Now We Can. Now We Must.” (మలేరియాను అంతం చేయాలని పట్టుదలతో — ఇప్పుడు చేయగలం, ఇప్పుడే చేయాలి)
ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) నివేదికల ప్రకారం, మలేరియా వల్ల ప్రాణాలు కోల్పోతున్న వారిలో 75% మంది 5 సంవత్సరాలలోపు పిల్లలే ఉండటం అత్యంత బాధాకరం. అందుకే పిల్లల విషయంలో “ఇప్పుడే చేయాలి” అనే ఈ నినాదం మనందరికీ ఒక హెచ్చరిక లాంటిది.
ప్రతి సంవత్సరం ఏప్రిల్ 25న ప్రపంచ మలేరియా దినోత్సవం జరుపుకుంటాము. ఇది ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) స్థాపించిన ఒక ముఖ్యమైన ఆరోగ్య అవగాహన దినోత్సవం. మలేరియా నివారణ, వ్యాధి నిర్ధారణ, చికిత్స పట్ల ప్రభుత్వాలు, ఆరోగ్య సంస్థలు మరియు సమాజాలను ఒకతాటిపై నిలపడమే దీని లక్ష్యం.
ఈ దినోత్సవం 2001లో ఆఫ్రికా దేశాలు ప్రారంభించిన Africa Malaria Day నుండి పుట్టింది. 2007లో WHO వర్ల్డ్ హెల్త్ అసెంబ్లీ 60వ సెషన్లో దీన్ని ప్రపంచస్థాయి దినోత్సవంగా విస్తరించారు. 2008 నుండి ప్రతి సంవత్సరం ఏప్రిల్ 25న అధికారికంగా జరుపుకుంటున్నారు.
మలేరియా అనేది వైరస్ వల్ల వచ్చే జ్వరం కాదు. ఇది ప్లాస్మోడియం (Plasmodium) అనే పరాన్నజీవి (Parasite) వల్ల వస్తుంది.
ఇన్ఫెక్షన్ ఉన్న ఆడ అనాఫిలిస్ (Anopheles) దోమ కుట్టినప్పుడు ఈ పరాన్నజీవి పిల్లల రక్తంలోకి ప్రవేశిస్తుంది.
ఈ దోమలు ఎక్కువగా నిల్వ ఉన్న నీటిలో (Stagnant water) గుడ్లు పెట్టి వృద్ధి చెందుతాయి.
పిల్లలలో వ్యాధి నిరోధక శక్తి (Immunity) తక్కువగా ఉండటం వల్ల, దోమ కుట్టిన వెంటనే ఈ పరాన్నజీవులు వేగంగా వృద్ధి చెంది వ్యాధి తీవ్రతను పెంచుతాయి.
దోమ కుట్టిన 7 నుండి 14 రోజులలోపు లక్షణాలు బయటపడతాయి. ప్రారంభంలో ఇది సాధారణ జ్వరం లాగే అనిపించినా, ఈ కింది లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే అప్రమత్తం కావాలి:
చలి జ్వరం: విపరీతమైన చలి, వణుకుతో కూడిన జ్వరం రావడం.
చెమటలు పట్టడం: జ్వరం తగ్గే సమయంలో విపరీతంగా చెమటలు పోయడం.
నీరసం మరియు ఆకలి లేకపోవడం: పిల్లలు పాలు తాగకపోవడం, అన్నం తినడానికి మారాం చేయడం.
ఇతర లక్షణాలు: కడుపు నొప్పి, వాంతులు, విరేచనాలు మరియు విపరీతమైన తలనొప్పి.
ప్రమాద గంటికలు: పిల్లలు బాగా ఏడవడం (Irritability), ఎప్పుడూ నిద్రపోతూ ఉండటం (Drowsiness) లేదా స్పృహ తప్పడం లాంటివి జరిగితే ఏమాత్రం ఆలస్యం చేయకూడదు.
(గమనిక: మలేరియా జ్వరం సాధారణంగా 48 నుండి 72 గంటలకు ఒకసారి మళ్లీ మళ్లీ వస్తుంటుంది. ఇది మలేరియా ప్రధాన లక్షణం).
ప్రపంచవ్యాప్తంగా మలేరియా వల్ల జరుగుతున్న మరణాల్లో 80% మంది ఐదేళ్లలోపు పిల్లలే. WHO ఆఫ్రికన్ రీజియన్ లో 95% మరణాలు నమోదవుతున్నాయి. పిల్లల్లో వ్యాధి నిరోధక శక్తి తక్కువగా ఉండటం వల్ల పరాన్నజీవులు వేగంగా వృద్ధి చెంది వ్యాధిని తీవ్రస్థాయికి తీసుకెళ్తాయి.
అంతేకాదు — మలేరియా ఒకసారి వచ్చి నయమైందని నిర్లక్ష్యం చేయవద్దు. దోమ కుట్టిన ప్రతిసారీ మళ్లీ ఇన్ఫెక్షన్ వచ్చే అవకాశం ఉంటుంది. మలేరియా తర్వాత శరీరంలో శాశ్వత రోగనిరోధక శక్తి ఏర్పడదు.
మలేరియా రాకుండా చూసుకోవడమే మన ముందున్న అత్యుత్తమ మార్గం. దీనికోసం WHO సూచించిన ఈ 4 సులభమైన సూత్రాలను పాటించండి:
A – Awareness (అవగాహన): మీ ప్రాంతంలో దోమల బెడద, మలేరియా లక్షణాల గురించి ముందుగానే అవగాహన కలిగి ఉండటం.
B – Bite Prevention (దోమకాటు నుండి రక్షణ): ఇంట్లో నిల్వ నీరు (పాత టైర్లు, కూలర్లు, పూలకుండీలలో) లేకుండా చూసుకోవడం. పడుకునేటప్పుడు తప్పనిసరిగా దోమతెరలు (Mosquito Nets) వాడటం, సాయంత్రం వేళల్లో శరీరాన్ని కప్పేలా దుస్తులు వేసుకోవడం, మస్కిటో రిపెల్లెంట్స్ వాడటం.
C – Chemoprophylaxis (ముందస్తు రక్షణ): మలేరియా తీవ్రత ఎక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాలకు ప్రయాణించేటప్పుడు డాక్టర్ సలహాతో ముందుస్తు మందులు వాడటం.
D – Diagnosis (తక్షణ నిర్ధారణ): జ్వరం వచ్చిన వెంటనే మెడికల్ షాపుల్లో సొంత వైద్యం చేసుకోకుండా, తక్షణమే ల్యాబ్లో రక్త పరీక్ష చేయించుకోవడం.
1. మలేరియాకు వ్యాక్సిన్ (టీకా) ఉందా? అవును, మలేరియా నివారణలో ఇదొక గొప్ప ముందడుగు. ముఖ్యంగా పిల్లల కోసం RTS,S (Mosquirix) మరియు R21 అనే వ్యాక్సిన్లను WHO ఆమోదించింది. ఇవి క్రమంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా అందుబాటులోకి వస్తున్నాయి.
2. మలేరియా వర్షాకాలంలో మాత్రమే వస్తుందా? వర్షాకాలంలో నీరు ఎక్కడ పడితే అక్కడ నిల్వ ఉండటం వల్ల దోమలు విపరీతంగా వృద్ధి చెందుతాయి, కాబట్టి కేసులు పెరుగుతాయి. కానీ, దోమలు ఉన్న ఏ వాతావరణంలోనైనా, ఏ కాలంలోనైనా మలేరియా రావచ్చు. కాబట్టి ఎల్లప్పుడూ జాగ్రత్తగా ఉండాలి.
3. మలేరియా ఒకసారి వస్తే మళ్లీ రాదా? మలేరియా ఒకసారి వస్తే ఇక జీవితకాలం రాదు అనుకోవడం చాలా పెద్ద పొరపాటు. మళ్లీ ఇన్ఫెక్షన్ ఉన్న దోమ కుడితే కచ్చితంగా మళ్లీ మలేరియా బారిన పడే అవకాశం ఉంది.
మలేరియా ఒక వ్యక్తి నుండి మరొకరికి వ్యాపిస్తుందా? కాదు. మలేరియా స్పర్శ, గాలి లేదా మాట్లాడడం వల్ల వ్యాపించదు. ఇది కేవలం ఇన్ఫెక్షన్ ఉన్న ఆడ అనాఫిలిస్ దోమ కుట్టడం వల్లనే వస్తుంది.
మలేరియా అనేది పిల్లలకు ప్రమాదకరమైన వ్యాధి అయినప్పటికీ సరైన సమయంలో గుర్తిస్తే పూర్తిగా నయమవుతుంది. జ్వరం లేదా మరే ఇతర అనారోగ్య లక్షణాలు కనిపించినా సొంత వైద్యం చేయవద్దు. చికిత్స కంటే నివారణే ఉత్తమం.
మన పిల్లల భవిష్యత్తు కోసం దోమలను పారద్రోలుదాం — మలేరియా లేని సమాజాన్ని నిర్మిద్దాం.
అత్యుత్తమ వైద్య సదుపాయాలు మరియు పిల్లల వైద్యంలో విశేష అనుభవం ఉన్న డాక్టర్ ప్రవీణ్ గారిని సంప్రదించడానికి వెంటనే జమ్మికుంటలోని శ్రీ కృష్ణ చిల్డ్రన్స్ హాస్పిటల్కు రండి.
M.B.B.S, M.D. (Pediatrics)